Proto Thema | Athena

Mede door de economische crisis besluiten veel Griekse vrouwen hun eicellen te verkopen. Het aanbod is zelfs zo groot dat Griekse laboratoria hun eicellen noodgedwongen doorverkopen naar elders in Europa.

Griekse IVF-klinieken richten zich steeds vaker op andere Europese landen, vooral die landen waar de procedure niet is toegestaan. De klinieken prijzen zichzelf aan met ‘een hoog slagingspercentage’, ‘gunstige juridische regelingen’ en ‘concurrerende prijzen’. Australië en de Verenigde Staten, landen met een grote Griekse gemeenschap, behoren ook tot de doelgroep. Hierdoor is een hausse in de vraag naar Griekse eicellen ontstaan.

Officiële cijfers ontbreken, maar het is duidelijk dat het aantal eiceldonoren toeneemt. Officieel melden de donerende vrouwen zich aan uit naastenliefde (daarom wordt er ook gesproken van ‘donatie’), maar in feite zijn er vooral economische motieven in het spel. Het aanbod is zo groot dat sommige laboratoria zich zelfs gedwongen zien eicellen te exporteren om te voorkomen dat ze verloren gaan.

Volgens de EAIYA, de Griekse autoriteit voor medisch geassisteerde voortplanting, zijn er in het land zelf 44 van dergelijke centra. Elk daarvan kan beschikken over een ‘reserve’ aan vrouwen die hun eicellen aanbieden – een bron die voortdurend op peil moet zijn en aan de gezondheidsnormen moet voldoen. Nu is de overheid van plan een nationaal centrum voor eiceldonatie op te zetten.

Autoriteit voor de voortplanting

‘De laatste jaren zien we een toenemende vraag naar eicellen, vooral doordat vrouwen op steeds hogere leeftijd kinderen willen krijgen,’ zegt Dimitra Drakopoulou, voorzitter van Kyveli, een organisatie voor hulp bij voortplanting. Een typisch Grieks fenomeen is dat niet. ‘In alle landen proberen stellen een gezin te stichten als ze tegen de 35 zijn. Maar dat is ook net de leeftijd waarop bij vrouwen de vruchtbaarheid begint te dalen,’ legt gynaecoloog Thanos Parashos uit. Hij voegt eraan toe dat voor veel vrouwen eiceldonatie de enige oplossing is.

Parashos wijst er ook op dat de arts ‘alvorens de mogelijkheid van eiceldonatie aan te dragen, wel moet controleren of zijn patiënte echt niet zwanger kan worden met haar eigen eicellen, zijzelf medisch gezien te oud is, of dat er sprake is van een genetisch defect – sommige vrouwen worden bijvoorbeeld zonder eierstokken geboren. Verder is eiceldonatie ook de aangewezen methode voor vrouwen die vroegtijdig in de menopauze raken. In ieder geval wordt er strikt gecontroleerd door de autoriteit voor de voortplanting, zodat alle toekomstige ouders die stap veilig kunnen zetten.’

Volgens arts Anastasios Giatzoglou kiezen is het belangrijk de kwestie goed door te spreken. ‘Het is het geen gemakkelijke beslissing om een kind te krijgen met de eicellen van een ander. Het is van groot belang om daarover te praten, vooral over de genetische band tussen moeder en kind, over de voorgeschiedenis van de problemen met de vruchtbaarheid, en over de keuze om op oudere leeftijd een kind te nemen,’ zegt hij.

Het totale aantal in-vitrofertilisaties dat per jaar in Griekenland wordt uitgevoerd, ligt 40 tot 50 procent lager dan acht jaar geleden. Vóór de economische crisis waren het er naar schatting 15.000, in 2013 nog maar 12.750. Maar inmiddels gebeurt het in 15 tot 20 procent van de gevallen met behulp van eiceldonatie. ‘We kennen de slagingspercentages van alle centra,’ verzekert hoogleraar verloskunde Aristides Antsaklis. ‘Dat er zo veel buitenlandse stellen naar Griekenland komen voor deze medische interventie, laat zien dat die vaker slaagt dan mislukt.’