360 Magazine | Amsterdam

360 kiest een aantal door de buitenlandse pers beschreven concerten, voorstellingen, boeken, films en exposities die naar Nederland of België komen.

Paul Auster getekend door Ewa Klos. – © Ewa KLOS / Leemage

LITERATUUR – Het leven tot de vierde macht

Paul Auster, ambitieus en onbegrepen

Het nieuwe boek van Paul Auster is een complexe pil 
van 866 bladzijden. De ene recensent woog het boek (1,23 kilo volgens 
The Independent), een ander telde het aantal woorden in de langste zin (426, 
volgens The Times) en meerdere benadrukten de verhouding van deze 
mastodont tot de rest van Austers oeuvre. 4 3 2 1 is bijvoorbeeld bijna twee keer zo lang als de drie delen van zijn beroemde New York Trilogy samen.

Zulke aandacht voor de buitenkant van een kunstwerk is meestal een veeg teken voor de inhoudelijke waardering. Het lijkt er inderdaad op dat niet 
elke recensent het spel dat Auster speelt met zijn personage, zijn verhaal en zijn lezer op waarde weet te schatten. Dat spel komt erop neer dat vier versies van een familiesaga worden verteld, telkens met dezelfde personages maar met een andere uitwerking. Eerst lees je hoofdstuk 1 over variant 1, dan de andere drie eerste hoofdstukken, en dan hoofdstuk 2 van variant 1 enzovoort. Het zal per lezer verschillen hoe snel je de bedoeling begrijpt, maar heel 
ingewikkeld is het niet.

John Sutherland van The Times schreef een stroeve recensie, die zowel in 
print als online verscheen. Met één zin verschil: in de onlineversie vraagt Sutherland zich hardop af of hij het boek wel heeft begrepen. Een voorbehoud dat de lezers van de papieren Times er niet bij krijgen.

Wat is hier aan de hand? ‘Hoe gaat die Joodse uitdrukking ook alweer? “Niet vragen.” Er zijn een hoop dingen die je maar beter niet kunt vragen over dit boek. En aan het eind heb je het gevoel dat je een potje blindemannetje hebt gespeeld. Dan, houd 
u vast, wordt alles ineens glashelder, inclusief de vreemde titel en de hoofdstuktitels in decimale cijfers, die geheel betekenisloos leken.’