360 Magazine | Amsterdam

360 vraagt zich in deze editie samen met de nurkse bestsellerauteur Jonathan Franzen af of de wereld nog te redden valt. Dat mocht overigens alleen als we zijn magistrale essay in full verbatim zouden afdrukken en ons aan zijn titel hielden.

Is it too late to save the world? Daar hoefden we niet lang over na te denken. Wel rijst onmiddellijk de vraag of we – de menselijke soort – überhaupt geloven dat de wereld gered moet worden. Hij draait toch door?

Franzen ziet dat anders. Hij is bezorgd en betrokken. Vindt dat er voor hem als schrijver een ambitieuze taak is weggelegd: de Amerikaanse cultuur doorgronden en als het even kan maatschappelijke veranderingen bewerkstelligen. Ook dit keer legt hij de zweep over zijn eigen stokpaarden: de teloorgang van, in willekeurige volgorde, de Verenigde Staten (onder Donald Trump), de schrijf- en leescultuur, de vogelstand en de mensheid. Waar de fervent vogelaar minder waarde aan hecht dan aan zijn gevederde vrienden en dan vooral hun verscheidenheid, die hij dwangmatig vastlegt in lijstjes. Maar in wezen kijkt de auteur van De Correcties, Vrijheid en Zuiverheid in dit essay door zijn binoculair vooral naar zichzelf als essayist – het literaire genre waarin Franzen excelleert omdat hij een bepaald onderwerp uitdiept, verschillende invalshoeken onderzoekt en al die verhaallijnen verankert in een totaalbeeld van de wereld van nu. Een soort ordening die alleen op papier mogelijk is en volgens hem net zoals de mensheid met uitsterven wordt bedreigd. Kom er maar eens om.

Franzen wil een beter mens worden, daardoor nog betere essays schrijven, die dan misschien, heel misschien, leiden tot een betere wereld