Courrier international   | Parijs  

Houellebecqs ode aan Trump en het nationalisme deed het nodige stof opwaaien in Amerika. Harper’s’ uitgever John R. MacArthur reageert op de commotie. ‘Trump is niet een goede president, 
maar Houellebecq is wel een goede schrijver.’

Waarom hebt u besloten een opiniestuk van Michel Houellebecq te publiceren? Heeft hij het in opdracht geschreven?
‘Als Frans-Amerikaan heb ik de tekst eerst in het Frans gelezen en ik moest er erg om lachen. De grote vraag was natuurlijk de vertaling. Zouden we de kracht van de tekst in het Engels overeind kunnen houden? Volgens mij is dat wel gelukt. Maar misschien zal niet iedereen de tekst begrijpen, omdat hij drie lagen heeft: een humoristische en een politieke laag, en daaronder ook nog een heel nieuw historisch perspectief.

Michel Houellebecq heeft het op ons verzoek geschreven, maar we wisten van tevoren niet precies waarover hij zou schrijven. Eén ding is zeker: hij heeft het geschreven met een Amerikaans publiek voor ogen, deze tekst is niet voor een Franse lezer geschreven. Harper’s is een tegendraads tijdschrift en Houellebecq is een grote literaire persoonlijkheid, dus er was voor ons alle reden om een tekst van deze auteur te publiceren. Maar dát we het hebben gepubliceerd, wil zeker niet zeggen dat Harper’s van koers is veranderd. We hebben ook vaak genoeg artikelen gepubliceerd waarin de spot met hem werd gedreven en zullen kritisch tegenover hem blijven.’

De kop van het artikel, ‘Trump is een goede president’, is dus provocerend bedoeld? Biedt deze tekst volgens u een nieuw gezichtspunt, dat de Amerikaanse politiek en de huidige geopolitieke situatie vooruithelpt?
‘Natuurlijk zit er ironie in die kop. Maar in mijn ogen is het echt nieuw, bijvoorbeeld om te lezen dat de deelname van Amerika aan de Tweede Wereldoorlog niet zo gunstig was als mensen denken. Voor een Amerikaan, zelfs voor iemand als ik, die de Amerikaanse buitenlandse politiek toch altijd al bekritiseert, is de uitspraak dat de Amerikaanse deelname aan de Tweede Wereldoorlog niet per se goed was, 
iets nieuws. Houellebecq gaat met een vleugje humor tegen zulke vaststaande ideeën in.

Hij zegt dat de Russen misschien wel tot Cherbourg hadden kunnen komen. Bij ons in de VS is de bevrijding van Frankrijk en de deelname van Amerika aan de Tweede Wereldoorlog bijna iets heiligs, wij geloven daar in met een bijna religieuze eerbied. Ik 
ben er trouwens zelf het resultaat van: mijn moeder was wat men altijd een “oorlogsbruid” noemde, ze trouwde met een Amerikaan, mijn vader, en ik ben daar opgegroeid. Nooit eerder heb ik iemand horen zeggen dat de Amerikaanse deelname aan die oorlog in de bredere historische context helemaal niet zo belangrijk was.

De tweede laag in zijn betoog, die naar mijn idee heel serieus is, is het idee om een verband te leggen tussen de steeds minder bij het buitenland betrokken politiek van Obama en wat je het “navelstaren” van Trump zou kunnen noemen. Dat vind ik een heel sterke analyse en ik ben het er ook helemaal mee eens.

Er zijn genoeg linkse mensen in Amerika die vinden dat het rampzalig zou zijn geweest om Assad in Syrië omver te werpen, en dat de ontwikkelingen in Irak en in Libië dat bewijzen. De omverwerping van 
Saddam Hoessein in Irak en Kadhaffi in Libië zijn echt op een ramp uitgelopen. Ik stel me zo voor dat Obama wel verbaasd zal zijn om zijn naam op die manier gekoppeld te zien aan die van Trump waar het gaat om een belangrijke beslissing in de buitenlandse 
politiek.’

‘Eén ding is zeker: hij heeft het geschreven voor een Amerikaans publiek, niet voor Franse lezers’