Expressen | Stockholm

Na een impasse van vier maanden is de demissionaire premier van Zweden, Stefan Löfven, erin geslaagd een minderheidskabinet te vormen. Blijft de vraag of hij een verdeeld land zal kunnen verenigen.

Na vier maanden politieke turbulentie en volksgemor krijgt Zweden eindelijk een nieuwe regering. De demissionaire sociaaldemocratische premier Stefan Löfven gaat een minderheidskabinet vormen met de Groenen, gesteund door de Centrumpartij en de Liberalen, wat betekent dat de politici zich eindelijk weer eens om het land kunnen bekommeren. Dat is meer dan nodig. We staan voor grote uitdagingen en problemen die een snelle oplossing vereisen. Alleen heeft Stefan Löfven niet alle geluk aan zijn kant. Hoewel velen een zucht van verlichting slaakten toen op 18 januari het coalitieakkoord bekend werd, heerst er ook veel bitterheid in het land.

We hebben een regering, maar voor hoelang? Zweden is een verdeeld land, de kloven zijn zichtbaarder dan ooit en manifesteren zich bovendien op talrijke gebieden. Tussen stad en platteland, tussen hoog- en laagopgeleiden. De breuk is vooral democratisch van aard, omdat veel kiezers zich onzichtbaar of gemarginaliseerd voelen. Ze stemmen ‘tegen’ in de hoop dat de politiek verantwoordelijken naar hen luisteren. Maar ze hebben weinig te verwachten van de partijen die zitting hebben in het parlement. Degenen die het best af zijn, redden zich altijd wel: degenen die werk hebben om naartoe te gaan, een appartement om ’s avonds naar terug te keren en geld op de bank. Zij profiteren van de nieuwe belastingverlichting en kunnen zelfs tegen lagere kosten thuishulp krijgen dankzij een nieuw belastingkredietfonds. Het zijn de anderen over wie ik me zorgen maak. Degenen die zich in de steek gelaten voelen door de maatschappij, die zijn achtergesteld, aan hun lot overgelaten langs de kant van de weg.

Noodsprong

Het migratiebeleid, een belangrijke kwestie onder de laatste regering en in de campagne voor de parlementsverkiezingen van 2018, is nooit echt geanalyseerd of op een goede manier ter hand genomen. Het is in veel opzichten rampzalig geweest. Laat die mensen maar binnenkomen en toon je medemenselijkheid, dat was de boodschap die de meeste partijen verkondigden, en verder niets. Zweden heeft geen enkele strategie ontwikkeld om die mensen te laten integreren en besteedt geen enkele aandacht aan de mensen die hier zijn gekomen omdat ze hier willen leven en willen integreren in onze samenleving.

Deze regering is alleen maar een noodsprong die op geen enkele consensus stoelt en geen enkel vertrouwen geniet. De enige die zich in zijn handjes knijpt, is Stefan Löfven. De voorzitter van de Linkse Partij, Jonas Sjöstedt, heeft erop gehamerd dat zijn partij gebruik zou maken van haar invloed [op de premier] en gerefereerd aan een vertrouwelijk document over hun veronderstelde afspraken, dat niemand mag zien. De voorzitter van de Liberalen, Jan Björklund, wekt de indruk dat hij al zijn knikkers heeft verspeeld. Het coalitieakkoord dat nu op tafel ligt, is fragiel.