The Conversation  | Londen  

Na veertig jaar houdt de Iraanse revolutie nog altijd stand. Ze beroerde de wereldpolitiek en stimuleerde het islamisme in het Midden-Oosten. Nu maakt Iran zich op voor een nieuwe omwenteling.

Om te begrijpen wat de Iraanse revolutie heeft veroorzaakt, moeten we eerst stilstaan bij het aanhoudende conflict tussen voorstanders van seculiere bestuursmodellen in moslimmaatschappijen en voorstanders van islamitische modellen.

De Iraanse revolutie was een ingrijpende gebeurtenis die niet alleen Iran volledig veranderde, maar ook verstrekkende gevolgen had voor de rest van de wereld. Ze veroorzaakte een belangrijke geopolitieke verschuiving en bracht verandering aan in de Koude-Oorlogverhoudingen. De VS verloor niet alleen een belangrijke strategische bondgenoot tegen de communistische dreiging, maar kreeg er ook een nieuwe vijand bij.

De Iraanse revolutie impliceerde ook een dramatische politieke verandering in het Midden-Oosten. Ze veroorzaakte een regionale Koude Oorlog tussen Iran en Saoedi-Arabië. De revolutie betekende een uitdaging voor de Saoedische monarchie en haar aanspraak op het leiderschap over de moslimwereld. Deze religieuze en ideologische koude oorlog tussen Iran en Saoedi-Arabië gaat tot op de dag van vandaag door, getuige hun betrokkenheid bij de conflicten in Syrië en Jemen.

Een ander gevolg van de revolutie is de heropleving van de politieke islam in de gehele moslimwereld. Het Iraanse succes toonde dat het vestigen van een islamitische staat niet alleen maar een droom was. Het was mogelijk het Westen en zijn collaborerende monarchen dan wel dictators aan te pakken, en nog te winnen ook.

De meeste Iraniërs wijten het misluk- ken van de revolutie aan de onafgebroken Amerikaanse sancties