Gazete Duvar   | Istanboel

De geharnaste taal van de Turkse president aan het adres van de Koerden maakt deel uit van zijn strategie om aan de macht te blijven. Maar het werkt averechts.

Terwijl de Turkse president zijn troepen dreigt in te zetten tegen de Koerden in Syrië, 
hebben deze op hun beurt duidelijk laten weten dat ze, met of zonder Amerikaanse steun, niet van plan 
zijn afstand te doen van ook maar 
een van hun verworven rechten.

Op dit moment zijn er drie mogelijkheden voor de Koerden:

1. Als de Amerikanen er uiteindelijk voor kiezen te blijven, zullen de Koerden onder hun bescherming blijven vallen. Dat zou ze de tijd geven zich 
te versterken en hun territoriale aanspraken te verankeren. Ze zouden een macht worden die onafhankelijk is van alle mogendheden in de regio, Syrië incluis. Dat is voor Erdogan een slecht scenario. Hoewel hij er sterk bij de Amerikanen op heeft aangedrongen 
te interveniëren in Syrië, met name om de anti-Assad-rebellen te steunen, beschouwt hij hun steun aan de 
Koerden als een bedreiging.

2. Als de Amerikaanse terugtrekking een feit wordt, zouden de Koerden zich genoodzaakt kunnen zien toenadering tot Damascus te zoeken. In dat geval zal Turkije zich geconfronteerd zien met een alliantie van Damascus en de Koerden, wat bepaalde herinneringen zal oproepen (in de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw steunde Damascus de Koerdische PKK in haar strijd tegen Turkije).

3. De Koerden zouden zich kunnen aansluiten bij een ‘Arabische krijgsmacht’ van plaatselijke Arabische stammen, wellicht aangevuld met 
buitenlandse soldaten, die zou worden gesteund door de Golfstaten, zoals de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo onlangs suggereerde tijdens een bezoek aan de Verenigde Arabische Emiraten (VAE). Hoe onwaarschijnlijk dit scenario ook is, er is al eerder aan gerefereerd. Het zou betekenen dat Turkije de Saoediërs en de VAE als weinig begerenswaardige buren zou krijgen, die beide faliekant tegen een verbond Turkije-Qatar zijn.

Minste van de kwaden

Als de Turkse president noodgedwongen een van deze scenario’s moet accepteren, lijkt het handhaven van 
de Amerikaanse invloed in de zone het minst slechte. In de andere gevallen zou hij zich opnieuw geconfronteerd zien met regionale mogendheden als Syrië, Iran of Rusland. Amerika lijkt nog het minste van de twee kwaden, op voorwaarde dat het alleen om Amerikanen gaat en niet om Amerikanen die worden bijgestaan door ‘regionale bondgenoten’ of ‘Arabische strijdkrachten’ van Saoedi’s en de VAE.

Hoewel president Trump leek te hebben besloten de Amerikaanse troepen definitief uit Syrië terug te trekken, lijkt hij nu tijd te rekken. Om de situatie nog gecompliceerder te maken heeft Pompeo Turkije te verstaan gegeven: ‘Laat duidelijk zijn dat de Koerden in Syrië geen terroristen zijn.’

Een verklaring waar Trump nog een schepje bovenop deed met een tweet waarin hij openlijk waarschuwt: ‘Als jullie de Koerden aanvallen, maken 
wij de economie van Turkije kapot.’

In diezelfde tweet stelt hij voor een bufferzone van twintig mijl in te stellen in het noorden van Syrië. Ankara heeft deze dreigementen niet onbeantwoord gelaten, maar wat de bufferzone betreft volstond men met de reactie: ‘Dat vragen wij al sinds het begin.’ Wat zijn dan de gevolgen van een dergelijke bufferzone voor Turkije?