National Review  | New York

Het conservatieve National Review gebruikt de Zweedse aanpak van de covid-19-epidemie als vingerwijzing naar landen die sociale quarantaine voorstaan.

Over een paar weken zal de covid-19-pandemie op zijn retour gaan, maanden voordat het volgens paniekzaaiers zou gebeuren. Waarschijnlijk draaien ze dan snel honderdtachtig graden en geven zichzelf schouderklopjes voor de geweldige social-distancingmaatregelen die ze de wereld hebben opgelegd. Ze zullen volhouden dat alleen dankzij hun heroïsche aanbevelingen een grote ramp is voorkomen. Maar helaas klopt daar niks van en zal Zweden, dat vrijwel geen social distancing oplegde, waarschijnlijk hun ongelijk bewijzen.

Veel mensen bekritiseren, voorbarig, de Zweedse benadering, die berust op weloverwogen voorzorgsmaatregelen. In het land worden alleen de allerkwetsbaarsten geïsoleerd en is van een volledige lockdown geen sprake. Weliswaar zijn bijeenkomsten van meer dan vijftig mensen verboden en zijn de middelbare scholen en universiteiten dicht, maar de Zweedse grenzen zijn nog open, evenals crèches, lagere scholen, bars, restaurants, parken en winkels. Johan Giesecke, de voormalige Zweedse hoofdepidemioloog en nu adviseur van de Zweedse gezondheidsdienst, zegt dat andere landen ‘politieke, ondoordachte acties’ hebben ondernomen die niet door feiten worden gestaafd.

Hele landen zijn overhaast platgelegd en hun economieën in de afgrond gestort. Niemand stelde eerst even de simpele maar essentiële vraag: hoe weten we of zulke sociale-isolatiemaatregelen wel werken? En zelfs als je er bepaalde epidemieën goed mee kunt bestrijden, geldt dat dan ook voor covid-19? Mochten die ook zinvol zijn bij dit nieuwe coronavirus, moeten ze dan niet vóór een bepaald punt in de epidemie worden geïntroduceerd? Of loop je anders het risico het paard achter de wagen te spannen?

Het is eigenlijk voor het eerst dat we gezonde mensen, en niet zieken en kwetsbaren, in quarantaine zetten. Zoals Fredrik Erixon, directeur van het European Centre for International Political Economy in Brussel, vorige week in de Britse krant The Spectator schreef: ‘De theorie achter de lockdown is eigenlijk vrij obscuur, erg onliberaal – en nog nooit in de praktijk gebracht. Niet Zweden is met een grootschalig experiment bezig, maar juist veel andere landen.’

Solide bewijs

We legden deze simpele vraag voor aan infectieziektenspecialisten, epidemiologen, ontwerpers van wiskundige ziektemodellen en andere intelligente, goed opgeleide experts. Wat blijkt: om iemand te veroordelen voor diefstal en in de gevangenis te zetten moet elke gerede twijfel aan zijn of haar schuld zijn weggenomen. Maar solide bewijs dat het iets uithaalt is geen vereiste als je miljoenen mensen in een zeer belastende lockdown wilt zetten, waarvan het einde niet in zicht is. En zo’n lockdown kan telkens weer worden afgekondigd als volksgezondheidsexperts daartoe besluiten. Hoe rationeel is dat?

Een vaak door wetenschappers geciteerd bewijs voor een positief effect is het verloop van de beruchte varkensgriep uit 1918 [ook wel de Spaanse griep]. Het is weinig zinvol om onze sociale-isolatiemaatregelen te ontwerpen met de dodelijke griep uit 1918 als referentiekader. Helemaal als die maatregelen het leven en de bestaanszekerheid van een groot deel van de Amerikaanse bevolking in gevaar brengen. De voorstanders van sociale isolatie zoeken naarstig naar strohalmen om het op slot zetten van de hele wereld mee te rechtvaardigen. Het steekt hen dat er een land is dat niet op slot is gegaan en waar de bevolking alles-behalve sociaal is geïsoleerd. Het steekt hen omdat ze, wanneer de coronavirusepidemie voorbij is, dolgraag de conclusie willen trekken dat de sociale isolatie heeft gewerkt.