Ogoniok  | Moskou

In Rusland is het serieformat Screenlife tijdens de lockdown de reddingsboei van de amusementsindustrie geweest. Het laat de toeschouwer meekijken met de Skype- of Zoomgesprekken van de personages en vertelt zo een verhaal.

Er zijn inmiddels ontelbaar veel films gedraaid met behulp van een smartphone, een techniek die aanvankelijk nog als toevlucht voor jonge regisseurs met geldgebrek werd beschouwd, of als een modieuze gimmick. Ook gerenommeerde regisseurs hebben de logge klassieke technologie de laatste tijd ingeruild voor het mobiele format. Zo heeft regisseur Steven Soderbergh de thriller Unsane (2018) en de film High Flying Bird (2019) gedraaid met behulp van een iPhone, en zelfs tachtiger Claude Lelouch heeft voor Les plus belles années d’une vie (2019) gebruikgemaakt van mobiele technologie.

Het format Screenlife, waarmee films of series worden aangeduid waarvan de actie zich via een tussenscherm ontrolt, luidt een nieuwe etappe in. Wie het als eerste heeft gebruikt, valt moeilijk te achterhalen. Maar de Russische producent, regisseur en scenarist Timoer Bekmambetov was de eerste die het serieus nam. De horrorfilm Unfriended, die hij in 2015 produceerde, heeft 62 miljoen dollar opgebracht, tegen een investering van 1 miljoen. De hele film lang zijn we getuige van een Skype-gesprek tussen vijf tienervriendinnen en een mysterieuze moordenaar, die hun geniepige vragen stelt en hen ten slotte vermoordt. Hoewel Bekmambetov daarna nog meer films in Screenlife heeft uitgebracht, bleef dit format gelden als vormexperiment zonder diepgang. Maar door de pandemie is dat veranderd.

Filmopnamen vanuit huis

Zoals iedereen weet heeft de lockdown de amusementsindustrie zwaar getroffen. Regisseurs en acteurs hebben middelen moeten vinden om te kunnen draaien zonder crew, zonder opnameleider en zonder camera. En toen bleek de uitvinding van Bekmambetov opeens reuzehandig, omdat ze goed aansloot op de quarantainesituatie.

In april 2020, de tweede maand van de lockdown, hebben verscheidene concurrerende Russische platforms series uitgebracht die in Screenlife zijn opgenomen. Dit nieuwe videoformat is in goede aarde gevallen bij de kijkers, omdat die geen enkele handleiding nodig hebben. Nu er alom thuis wordt gewerkt, is iedereen vertrouwd met beelden van videoconferenties. Bovendien is voor de productie van deze series geen technische crew vereist, noch enig lichamelijk contact; de acteurs regelen zelf het licht en filmen met de camera van hun smartphone, terwijl de regisseur hun op afstand aanwijzingen geeft.

Over het algemeen filmen de acteurs zichzelf thuis, in hun eigen kleren. Wanneer een aflevering van een Screenlife-serie online wordt gezet, zijn de acteurs en de regisseur alweer bezig met de volgende: op internet zijn reactievermogen, actualiteit en productiesnelheid belangrijker dan strategische of financiële planning.